Przygotowując pracę do druku należy pamiętać o ograniczeniach technologicznych. Jednym z nich jest możliwość wystąpienia błędu pasowania.

W druku offsetowym konieczne jest pasowanie kolorów – skoro drukujemy 4 kolorami, które są kolejno nanoszone przez 4 zespoły drukujące, to aby uzyskać poprawną odbitkę, wszystkie 4 kolory muszą idealnie na siebie nachodzić. Muszą, a może raczej: powinny. W praktyce często mamy do czynienia z przesunięciem jednego z kolorów względem innych. Im nowsza maszyna i im lepszy Pan Drukarz, tym ryzyko otrzymania niespasowanego druku mniejsze (pilnowanie pasowania to jeden z licznych obowiązków Pana Drukarza. Pan Drukarz będzie Ci wdzięczny, jeśli nie dołożysz mu dodatkowej pracy źle przygotowując swój projekt).

Błąd pasowania często występuje w gazetach, np. dziennikach z uwagi na tempo ich druku i cienki papier. Źle spasowany druk poznasz po tym, że któryś z kolorów podstawowych CMYK „świeci” z jednej strony, a z drugiej go brakuje. Widoczne są przesunięcia rzędu 0,1 mm, choć zdarzyło mi się trzymać w ręce wizytówkę, w której Magenta była przesunięta w stosunku do CYK o ok. 1,5 mm!

W powyższym przykładzie chcemy uzyskać ciemnozielony prostokąt o składowych C55 / M29 / Y73. Jednak w druku przesunęła się w lewo Magenta – zamiast równo zakończonego po bokach prostokąta mamy po lewej cienki pasek M29, a po prawej – C55 / Y73. Tak właśnie wygląda błąd pasowania kolorów.

Czasem projektant sam się prosi o problemy pasowania. Najczęstszym błędem jest zbudowanie czarnych tekstów z wszystkich czterech farb CMYK. W rezultacie tekst pisany wielkością np. 8 pkt zbudowany jest ze składowych C75, M68, Y67 i K90. Gdy Pan Drukarz widzi taki projekt, rwie włosy z głowy, a przekleństwa odbijają się echem po hali produkcyjnej do końca zmiany. Takiego tekstu praktycznie nie da się poprawnie spasować – elementy liter są za drobne i nie ma szans, by któraś z farb nie „świeciła”, gdzie nie powinna, szczególnie jeśli drukuje się na cienkim papierze (papier rozciąga się trochę podczas druku).

Symulacja błędu pasowania kolorów przy druku offsetowym: u góry tekst złożony tylko z czarnego (100K), na dole – ten sam tekst złożony z wszystkich 4 składowych CMYK. W tym przypadku błąd pasowania wyniknął bezpośrednio z błędu grafika.

 

Podane wyżej wartości CMYK to wartości, jakie dobiera Photoshop dla koloru czarnego opisanego w przestrzeni barwnej RGB. Jeśli więc projektant przygotowuje swój projekt w RGB, a do CMYK-a konwertuje go na samym końcu, wszystkie elementy czarne wg RGB zostaną przekonwertowane na właśnie taki zestaw CMYK.

Jak uniknąć błędu? Zapamiętać: czarny tekst zawsze powinien składać się wyłącznie z czarnej farby (100K). Projektuj od razu w CMYK-u lub po konwersji z RGB popraw wszystkie czernie na 100K.

Oczywiście osobnym tematem jest tzw. głęboki czarny, ale stosuje się go do apli, nie do tekstów. Ale to temat na inny wpis